Mediacja to wielokrotnie niższy koszt niż rozstrzyganie sprawy w drodze postępowania sądowego! Czasami kilkakrotnie razy tańszy!
Wydatki związane z prowadzeniem sprawy w sądzie to koszty bezpośrednie. Ale istnieją jeszcze koszty tzw. pośrednie. To utracony rynek, straceni (nawet w wyniku wygrania sprawy) kontrahenci, strata renomy, utrata zaufania u klientów, spadek motywacji u pracowników.
Koszy pośrednie często przewyższają koszty bezpośrednie. Często są trudniejsze do wyliczenia. Ile kosztuje utrata dobrego wizerunku? Często jest to najcenniejsze, co posiada firma!
Koszty konfliktów w przemyśle brytyjskim to według CEDR 33 mld funtów.
Jak kształtują się honoraria mediatorów w mediacji umownej?
W zasadzie istnieją trzy formuły wynagrodzenia mediatorów:
- godzinowe,
- ryczałtowe („dniówka”),
- ryczałtowo-godzinowe.
Dwie pierwsze są jasne – wynagrodzenie mediatora wynosi tyle ile liczba przepracowanych godzin czy też dni. Stawki godzinowe nielicznych, najlepszych i wysokokwalifikowanych (!) polskich mediatorów gospodarczych nie rzadko przekraczają stawki najlepszych kancelarii prawniczych.
Wyjaśnienia wymaga trzeci system ryczałtowo-godzinowy. Polega on na ustaleniu zryczałtowanej kwoty za pierwsze trzy godziny i stosowanie stawek godzinowych (w wysokości mniejszej niż wynika z podzielenia zryczałtowanej kwoty przez 3) za kolejne godziny mediacji.
Wszystkie poważne organizacje prowadzące mediacje pozasądowe publikują swoje ceny (najczęściej dostępne są również poprzez Internet).
W Polsce stosowany jest również system obliczania należności za prowadzenie mediacji będącej procentową częścią „wartości przedmiotu sporu”, np. stawka za prowadzanie mediacji wynosi % „wartości sporu” lub jest to część opłaty (np. 25%) związanej z wniesieniem sprawy do sądu polubownego (wg cennika).
Koszty mediacji cywilnej w mediacji sądowej reguluje wprowadzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 30.11.2005 w sprawie wysokości wynagrodzenia i podlegających zwrotowi wydatków mediatora w postępowaniu cywilnym.
W sprawach o prawa majątkowe wynagrodzenie mediatora wynosi co do zasady 1% wartości przedmiotu sporu, nie mniej jednak niż 30zł i nie więcej niż 1000zł.
W sprawach, w których nie jest ważne określenie wartości przedmiotu sporu i w sprawach o prawa niemajątkowe wynagrodzenie mediatora za pierwsze posiedzenie mediacji wynosi 60zł i 25zł za każde następne.
Zwrotowi podlegają również wydatki mediatora poniesione w związku z prowadzeniem mediacji: m.in. niezbędne przejazdy, wynajem pomieszczenia w wysokości 50zł.
Drastycznie niskie wynagrodzenie mediatora stać się może barierą w rozwoju mediacji w Polsce. Trudno, bowiem, wymagać by wysokokwalifikowani mediatorzy podejmowali się mediacji w skomplikowanych sprawach gospodarczych dotyczących praw niemajątkowych, za kwotę 60zł za pierwszą i 25zł za następne. Dalsze stosowanie tak niskich stawek spowoduje ucieczkę mediatorów do lepiej płatnych zajęć – zaś ich brak w przypadku mediacji sądowej będzie przyczyną zatrzymania rozwoju mediacji w naszym kraju. Byś może wskazany jest tu model holenderski mediacji sądowej: za 2 pierwsze godziny mediacji płaci Państwo, za następne – strony.